American Aquarium: een band die na twintig jaar nog niets heeft te bewijzen (en toch alles bewijst)

Twintig jaar. Twaalf studioalbums. Vele tientallen bandleden verder (echt niet overdreven). En toch klinkt American Aquarium op New Ways to Lose alsof ze nog steeds iets te bewijzen hebben. Ik volg deze band nu al jaren, en dit is een van die releases waar ik al maanden naar uitkeek. Sinds de release staat ie bij mij op repeat, dus tijd om er ook op de blog wat woorden aan te wijden.

Over de plaat

New Ways to Lose verscheen op 26 juni 2026 via Losing Side Records, het eigen label van frontman BJ Barham, in samenwerking met Thirty Tigers. De tien nummers werden opgenomen in Los Angeles, tijdens een sessie van slechts tien dagen, samen met producer Shooter Jennings (drie keer Grammy-winnaar en inmiddels een vaste partner van de band). Jennings liet de band grotendeels live spelen, met spontaniteit boven perfectie als uitgangspunt. Achteraf werden er drieklanksharmonieën en blazersarrangementen aan toegevoegd, wat de plaat net dat extra beetje body geeft.

Het resultaat is een album dat de twee kanten van American Aquarium samenbrengt: de kwetsbare, bekentenisachtige songwriting waar Barham al jaren bekend om staat, en de energieke, alles-of-niets rock-'n-roll waar de band live om gevierd wordt. Denk aan de drive van "Dollar General" en "History Repeats Itself" tegenover de intimiteit van "Favorite Hello", een nummer dat Barham schreef over het verlies van zijn hond en dat door bandleden en pers nu al als een van de emotionele hoogtepunten van de plaat wordt genoemd. 

Thematisch gaat de plaat, zoals bijna elk American Aquarium-album, over het leven zoals Barham het meemaakt: de neergang van kleine Amerikaanse plaatsjes, verlangen naar échte verbinding, en de vraag hoe je blijft opstaan na tegenslag. De albumtitel vat het compact samen: het gaat over keihard je best doen om iets te winnen, en toch steeds weer nieuwe manieren vinden om te verliezen. Typisch American Aquarium: die boodschap wordt gebracht met een grijns en een schouderophalen, niet met wanhoop.

Wie is American Aquarium?

American Aquarium is opgericht in 2006 in Raleigh, North Carolina, door zanger en gitarist BJ Barham, destijds nog student aan NC State University. De naam komt uit een tekstregel van Wilco's "I Am Trying to Break Your Heart" - een mooie knipoog voor wie de alt-country- en Americana-scene een beetje kent. Muzikaal borduurt de band voort op het pad dat eerder werd uitgezet door bands als Whiskeytown en Drive-By Truckers: een mix van twang, rauwe rock-'n-roll en scherpe, persoonlijke teksten.

De eerste jaren waren geen sprookje. De band toerde zich suf, wisselde talloze keren van bezetting (Barham heeft ondertussen met meer dan dertig verschillende muzikanten gespeeld) en stond regelmatig voor bijna lege zalen. In 2012 leek het einde nabij: de band besloot er met Burn.Flicker.Die (geproduceerd door niemand minder dan Jason Isbell, destijds net vertrokken bij Drive-By Truckers) een punt achter te zetten. Ironisch genoeg werd juist dát album, over falen en opgeven, hun grote doorbraak. Barham zei er later zelf over: "It's kind of ironic that the record about not making it is the record that helped us make it."

Sindsdien ging het bergopwaarts, met wisselende bezettingen maar een gestaag groeiend en trouw publiek. In 2014 stopte Barham met drinken, een keerpunt dat sindsdien in zijn songwriting doorklinkt. De band bouwde verder aan hun repertoire met albums als Wolves (2015), Things Change (2018) en het politiek geladen Lamentations (2020), opnieuw geproduceerd door Shooter Jennings. Daarna volgden het coveralbum Slappers, Bangers & Certified Twangers, het ingetogen Chicamacomico (2022, vernoemd naar een historisch reddingsstation aan de kust van North Carolina) en het hardere The Fear of Standing Still (2024).

Wat de band door de jaren heen kenmerkt, is hun onafhankelijkheid: geen platenlabel dat de dienst uitmaakt, geen mainstream radio-hype, gewoon hun eigen publishing en hun eigen festival (Roadtrip to Raleigh). Barham zegt het zelf treffend: "There are three things you can count on: death, taxes, and American Aquarium showing up to your town once a year to play a rock & roll show." Met New Ways to Lose bewijzen ze eens te meer dat ze dat statement waarmaken - twintig jaar en twaalf albums verder, nog altijd op hun eigen voorwaarden.

Voor fans van Jason Isbell, Bruce Springsteen, Gaslight Anthem of Tom Petty is New Ways to Lose een aanrader. Het klinkt vertrouwd als je Lamentations of The Fear of Standing Still al kent, maar met net iets meer scherpte en energie - een plaat die zowel de meezingbare rocknummers als de stille, ontroerende momenten in balans houdt.

Bestel hem hier: